ۋولتېرنىڭ « كاندى د » ناملىق ئەسىرى فرانسۇز ساتىرا ژانىرىغا تەۋە بولۇپ ، 1759-يىلى تۇنجى قېتىم نەشر قىلىنغان . كاندى د ناملىق ياش ئەر جەننەتتە مۇھىتى پاكىز بىر تۇرمۇش كەچۈرۈپ تۇرىدۇ ھەم ئۇنىڭ يېتەكچىسىدىن ھەممە ئىشلار « مۇمكىن بولغان ئەڭ ياخشى دۇنيادا ئەڭ ياخشى نىشان ئۈچۈن » يۈز بېرىدۇ دەپ ئۆگىنىدۇ . لېكىن كاندى د تاسادىپىي قىيىنچىلىقلارغا دۇچ كېلىپ ۋە تارىخىي فاجىئەتلەرنى كۆرگەندىن كېيىن بۇ خىيالى ي تۇيغۇ لار يوقالىدۇ . تېز ئىلگىرىلەيدىغان ، فانتازىيىۋى مۇساپە ئارقىلىق ۋولتېر ئوپتىمىستىك پەلسەپە ، دىن ھەم ھۆكۈمەتلەرنى قاتتىق تىللايدۇ ھەم ئاخىرىدا بىر ئەمەلىي يول كۆرسىتىدۇ : « بىز ئۆز باغچى مىزنى ياخشى تېرىشىپ چىقىشىمىز كېرەك . »
ۋىكىپېدىيادىكى بۇ كىتاب توغرىسىدىكى بەت: en.wikipedia.org/wiki/Candide