The Katipunan; or, The Rise and Fall of the Filipino Commune
Kitob haqida
Frensis Sent-Klerning “The Katipunan; or, The Rise and Fall of the Filipino Commune” asari XX asr boshlarida yozilgan, illyustratsiyalangan tarixiy va biografik tadqiqotdir. Asarda Katipunan jamiyati chuqur o‘rganilib, uning kelib chiqishi, rivojlanishi hamda 1896–98 va 1899-yillardagi filippin qo‘zg‘olonlariga ko‘rsatgan ta’siri, asosan Ispaniya davlat hujjatlariga tayangan holda tahlil qilinadi. Kitobda mustamlakachilik hukmronligi sharoitida inqilob, millatchilik va filippinlik o‘zligining murakkab jihatlari kabi mavzular yoritilgan bo‘lishi ehtimol. Matn boshida muallif Katipunan jamiyatini tanishtirib, uni ispanlar zulmiga javoban filippinlik masonligidan vujudga kelgan maxfiy tashkilot sifatida tasvirlaydi. Sent-Kler XIX asr oxiridagi ijtimoiy-siyosiy vaziyatni bayon etar ekan, filippinliklar orasida inqilobiy kayfiyatni kuchaytirishda muhim rol o‘ynagan Andrés Bonifacio, Marcelo H. del Pilar va Apolinario Mabini kabi asosiy shaxslarning faoliyatiga urg‘u beradi. Rivoyatda jamiyatning ichki dinamikasi batafsil yoritilib, yashirin yig‘ilishlar, targ‘ibot ishlari va a’zolarni jalb etish jarayonlari, shuningdek, jamiyat ideallari bilan ularning amalda ro‘yobga chiqarilishi o‘rtasida yuzaga kelgan ziddiyatlar bayon qilinadi. Umuman olganda, asarning boshlanish qismi Katipunanning zamonaviy filippin millatchiligini shakllantirishdagi ahamiyati hamda mustaqillikka erishish yo‘lidagi notinch intilishni batafsil o‘rganish uchun zamin yaratadi.
