ئاگوستىنۇ ماركىس پېردى گاۋ مالېيرو نىڭ « برازىلىيە تارىخىدىكى ئەڭ دىققەت قىلىنغان ئەھۋاللارنىڭ كالېندار خاراكتېرلىك تىزىملىكى » 19 - ئەسىرنىڭ ئوتتۇرىلىرىدا يېزىلغان بىر تارىخىي كىتابتۇر . بۇ كىتابتا 1500 - يىلى برازىلىيە بايقالغاندىن 1849 - يىلىغىچە بولغان مۇھىم ئەھۋاللار خاتىرىلەنگەن بولۇپ ، بۇ ئەھۋاللارنىڭ ۋاقىت جەھەتتىكى تەرەققىياتى سىستېمىلىق بايان قىلىنغان . بۇ كىتاب ، برازىلىيە تارىخى ۋە بۇ دۆلەتنىڭ تەرەققىياتىغا قىزىقىدىغان ئوقۇرمەنلەرگە ماس كېلىدۇ . كىتابنىڭ باشلىق بۆلىكىدە يازغۇچى ئاتا سىغا بولغان چۈشەنچىسى بايان قىلىنغان بولۇپ ، ئوقۇش جەريانىدا ئاتاسىنىڭ قوللىشىغا رەھمەت ئېيتىلغان . مالېيرو كىتابنىڭ قۇرۇلمىسىنى چۈشەندۈرگەن بولۇپ ، كىتاب كالېندار خاراكتېرى بويىچە ھەربىر ئەسىرگە ماس كېلىدىغان ئايرىم بۆلۈملەرگە بۆلۈنگەن ؛ بولۇپمۇ 19 - ئەسىردىكى مۇھىم تارىخىي پەيتلەر بايان قىلىنغان . يازغۇچى پەقەت ئەھۋاللارنى تىزىملاپ قويۇش بىلەنلا قالماستىن ، ئۇلارنىڭ سەۋەبلىرى ، سىياسىي مۇھىتى ۋە ئاقىۋەتلىرىنىمۇ چۈشەندۈرگەن ؛ شۇڭا بۇ كىتاب برازىلىيەنىڭ دەسلەپكى تارىخىي جەريانىنى چۈشىنىشتە ئىنتايىن مول ماتېرىيال بولۇپ ھېسابلىنىدۇ . يازغۇچى ئوقۇرمەنلەرنىڭ تەنقىدىي پىكرىنى قارشى ئالىدىغانلىقىنى بىلدۈرگەن بولۇپ ، بۇ ئۇنىڭ تارىخىي تەتقىقاتىدا توغرا لىققا ۋە ئىلمىي قاتتىقلىققا ئەھمىيەت بېرىدىغانلىقىنىڭ ئىپادىسى دۇر .