„Niemcy od najwcześniejszych czasów, tom 4” autorstwa Wolfganga Menzela to dzieło historyczne napisane w połowie XIX wieku. Ten tom zajmuje się historią i kulturowymi rozwojami Niemiec, z szczególnym akcentem na wydarzenia istotne dla powstania Prusji oraz wpływ sztuki, mody i literatury na kształtowanie niemieckiej tożsamości. W pierwszych częściach tomu pokazano, jak sztuka i architektura w Niemczech były pod wpływem obcości, zwłaszcza Francji, co doprowadziło do spadku poziomu estetyki w tym okresie. Menzel opisuje różnych artystów oraz ich wkład w kulturę niemiecką, zwracając uwagę na zmiany w stylach artystycznych – od tradycyjnych do bardziej powierzchownych i ekstrawaganckich. Również podkreśla wpływ Reformacji oraz późniejszego oddziaływania Francji na niemiecką literaturę, opisując ewolucję form poetycznych oraz kulturowe zmiany skierowane w stronę rodzinności i sentymentalizmu. Wszystkie te aspekty prezentuje na tle złożonej politycznej sytuacji w Niemczech, zwłaszcza w okresie rewolucji i wojen z Francją.
Dzieje Niemców