Nietzsche and Art
Kitob haqida
Entoni M. Ludovichining “Nitsshe va san’at” asari XX asr boshlarida o‘qilgan ma’ruzalar kursi shaklida taqdim etilgan Fridrix Nitsshening estetik nazariyalariga bag‘ishlangan ilmiy tadqiqotdir. Matnda Nitsshening san’at haqidagi konsepsiyasi chuqur tahlil qilinib, Ludovichi “Hukmdor san’ati” deb ataydigan — ichki boylik va aristokratik jamiyatdan kelib chiqadigan san’at — bilan o‘rtamiyonalik va realizmga bog‘liq “demokratik san’at” qarama-qarshi qo‘yiladi. Muallif zamonaviy san’at individual ifodaga haddan tashqari urg‘u berish va qaror topgan estetik qadriyatlarni rad etishdan kelib chiqadigan anarxiyadan aziyat chekmoqda, deb ta’kidlaydi. Asarning dastlabki qismi Nitsshe falsafasi nuqtayi nazaridan zamonaviy san’atning tanqidiy tahliliga zamin hozirlaydi. Ludovichi “zamonaviy san’atdagi anarxiya” tushunchasini ilgari surib, zamonaviy jamiyatning tartibsiz badiiy ifodalari yanada chuqurroq chalkashlik va yo‘nalishning yo‘qligini aks ettiradi, deb ko‘rsatadi. U san’atda realizmga va demokratik tamoyillarga zamonaviy tayanishni tanqid qiladi; bunday yondashuvlar yuzakilikka va haqiqiy badiiy qadrning yemirilishiga olib keladi. Madaniyatga ijobiy hissa qo‘shish o‘rniga, bunday san’at shakllari o‘zligini anglash bilan kurashayotgan hamda chinakam badiiy ifoda qudratiga hurmatini yo‘qotgan jamiyatni aks ettiradi. Ludovichining maqsadi san’atning holati haqida fikr va munozaraga turtki berish, kitobxonlarni badiiy tajribalarining ma’nosi va maqsadini qayta ko‘rib chiqishga undashdir.
