„Rola nauki w świecie współczesnej cywilizacji i inne ese” Thorsteina Veblena to zbiór tekstów napisanych na początku XX wieku. W tym dziele autor bada wpływ i rolę naukowego badania w ramach współczesnej cywilizacji, zajmując się takimi tematami jak percepcja przewagi kultury modernistycznej, ewolucja myślenia naukowego oraz związek nauki z różnymi elementami kulturowymi. Analiza Veblena ma zarówno charakter historyczny, jak i filozoficzny; jej cel polega na rozjaśnieniu podstaw współczesnego myślenia naukowego oraz jego wpływu na społeczność. W pierwszym odcinku eseju autor rozwija koncepcję różnicy pomiędzy współczesną cywilizacją a wcześniejszymi kulturami, twierdząc, że choć społeczność modernistyczna przewyższa inne w dziedzinie racjonalnego pojmowania rzeczywistości i postępów naukowych, brakuje jej w takich obszarach jak sztuka twórcza i duchowe wartości, które oferują inne cywilizacje. Veblen zwraca uwagę na to, że obecna wiara w wiedzę naukową przyznala jej decydujące miejsce w strukturze współczesnej cywilizacji, prześcigając znaczenie tradycyjnych autorytetów takich jak religia i mitologia. Rzuca również krytyczne pytania dotyczące pochodzenia tego „kultu nauki”, badając jego kulturowe korzenie oraz zgodność z naturą człowieka. Ten wstępowy odcinek stanowi podstawę dla zrozumienia tego, jak nauka jest postrzegana w współczesnym społeczeństwie jako zarówno atut, jak i potencjalne zagrożenie dla doświadczenia ludzkiego.