Rede zum Schuljahresabschluß am 29. September 1809
Kitob haqida
Georg Vilgelm Fridrix Gegelning «1809-yil 29-sentabrda o‘quv yili yakuniga bag‘ishlangan nutq» asari XIX asr boshlarida yozilgan falsafiy nutq va ta’limiy murojaatdir. Maktab bitiruv marosimida so‘zlangan ushbu nutqda ta’lim qadriyatlari hamda an’anaviy va zamonaviy bilim olish o‘rtasidagi munosabat yoritiladi. Gegel mumtoz tillar va adabiyot bo‘yicha puxta tayyorgarlik zarurligini ta’kidlar ekan, zamonaviy ko‘nikma va bilimlarni muvozanatli tarzda uyg‘unlashtirishni yoqlaydi. Ushbu murojaatida Gegel shaxslar va jamiyatni shakllantirishda ta’limning ahamiyati haqida fikr yuritadi. U har tomonlama barkamol ta’limning asosi sifatida mumtoz bilimlarning, xususan, yunon va rimshunoslikning tarixiy ahamiyatini ta’kidlaydi. Gegel mumtoz asarlarni o‘rganish orqali o‘quvchilar o‘z tafakkurini rivojlantirib, dunyo haqidagi tushunchalarini chuqurlashtirishlari mumkinligini ta’kidlaydi. Shuningdek, u zamonaviy fuqaroga zarur bo‘lgan amaliy bilimlarni qamrab oladigan zamonaviy o‘quv dasturiga ehtiyoj borligini e’tirof etib, qadimgi donishmandlik va zamonaviy ehtiyojlar o‘rtasidagi uyg‘un muvozanat puxta ta’lim tizimi uchun zarur ekanini ta’kidlaydi. Yakunda Gegel o‘quvchilarni o‘rgangan saboqlarini kelajakdagi faoliyatlariga tatbiq etishga undab, ustozlari va davlatga minnatdorlik bildirish muhimligini ta’kidlaydi.
