«قرارداد اجتماعی و گفتارها» اثر ژان-ژاک روسو، اثری بنیادین در فلسفهٔ سیاسی است که در اواخر قرن هجدهم نوشته شده است. این متن رابطهٔ میان افراد و دولت را بررسی میکند و میکاود که اقتدار سیاسی مشروع چگونه میتواند برقرار و توجیه شود. در مرکز استدلال روسو، ایدهٔ قرارداد اجتماعی قرار دارد؛ ایدهای که بر اساس آن، افراد بهطور جمعی توافق میکنند جامعهای تشکیل دهند که ارادهٔ عمومی، با هدف خیر مشترک، بر آن حکم براند. روسو در آغاز اثر، بهگونهای تحریکآمیز میگوید: «انسان آزاد زاده میشود، اما همهجا در زنجیر است»؛ سخنی که نشان میدهد او بررسی میکند ساختارهای اجتماعی و سیاسی چگونه اغلب آزادی انسان را سرکوب میکنند. او مشروعیت اقتداری را که از زور ناشی میشود زیر سؤال میبرد و میان پیوندهای طبیعی و اجتماعی تمایز میگذارد؛ و بر آن است که هرچند خانواده نخستین جامعهٔ طبیعی است، نهادهای سیاسی باید بر رضایت متقابل و قراردادها استوار باشند. روسو با ژرفنگری در این مضامین، زمینه را برای بررسی عمیقتر ماهیت آزادی، نقش حکومت و اصول زیربنای نظمهای اجتماعی مشروع فراهم میکند.