... Et l'horreur des responsabilités (suite au Culte de l'incompétence)
Пра гэту кнігу
„… И ужас ответственности (продолжение „Культа некомпетентности“)“ Фаге — палітычны і юрыдычны нарыс, напісаны ў пачатку XX стагоддзя. У ім сцвярджаецца, што сучасныя французскія інстытуты свядома ўладкаваны так, каб пазбягаць адказнасці, з асаблівым акцэнтам на тым, як судовая сістэма і грамадскае жыццё перакладаюць віну на законы, вышэйстаячых асоб і дзяржаву. Твор працягвае шырэйшую крытыку аўтарам грамадзянскай некампетэнтнасці, разглядаючы права, прафесіі, сям’ю і грамадскія звычаі праз вострую палемічную прызму. У пачатку трактата сцвярджаецца, што французы імкнуцца быць безадказнымі, і першымі мішэнямі становяцца прававыя ідэі і звычаі. Паводле аўтара, пасля Рэвалюцыі суддзі зведзены да аўтаматычных прымяняльнікаў законаў, якія скідаюць з сябе маральную адказнасць, у адрозненне ад старых французскіх магістратаў, англійскіх суддзяў або рымскіх прэтараў, што фармавалі права і адчувалі яго цяжар. Спасылка на аргумент Бекарыя на карысць строгага тэкстуалізму паказвае, як страх перад «духам закона» таксама абараняе суддзяў ад віны. Аўтар абараняе продаж судовых пасад пры Старым парадку, услед за Мантэск’ё і Ла Бамелем і насуперак Вальтэру, як парадаксальную гарантыю незалежнасці, і сцвярджае, што Рэвалюцыя далучыла правасуддзе да выканаўчай улады, зрабіўшы ўрад сапраўдным суддзёй. Далей ён ілюструе палітызаванае судаводства: асуджэнне Парыжскім судом кардынала Люсона, нібыта заснаванае на запэўненнях міністэрства і скажонай цытаце, а таксама рашэнне Касацыйнага суда 1906 года ў справе Дрэйфуса, якое, паводле яго слоў, перакруціла артыкул закона, каб пазбегнуць новага ваеннага суда, — такім чынам, дагадзіўшы ўладзе і пакінуўшы справу нявырашанай. Апавяданне пашыраецца, паказваючы ўварванне выканаўчай і парламенцкай уладаў, уплыў дэпутатаў і мясцовых «урадаў», а таксама пераклікаючыся з думкамі Гізо і Пуанкарэ пра небяспеку палітыкі ў судах. У выніку пачатак твора паказвае судовую сістэму, двойчы абароненую — літаральнасцю і паслухмянасцю, — якая пакідае правасуддзе ў руках безадказнай улады.
