„Racjonalny słownik francuskiej architektury od XI do XVI wieku – Tom pierwszy” autorstwa Eugène’a Viollet-le-Ducha jest dokładnym naukowym wydaniem napisanym w połowie XIX wieku. Ten kompleksowy słownik skupia się na francuskiej architekturze, a konkretnie z okresu od XI do XVI wieku, badając jej historię rozwoju i różne style. Praca ta służy zarówno jako źródło informacji, jak i przykład zrozumienia fundamentalnych zasad i złożoności architektury średniowiecznej. W wstępie autor wyraża głębokie podziwienie dla francuskiej architektury średniowiecznej, zaznaczając przy tym brak wystarczających zasobów i naukowej uwagi w czasie, gdy zaczął swoje badania – 25 lat wcześniej. Viollet-le-Duc odnotowuje znaczną poprawę w pojęciu i docenieniu historycznych monumentów od tamtej pory, rozważa ewolucję architektonicznych form i stylów, istotność ich klasyfikacji według epoki oraz ważną zależność architektury od kulturowego kontekstu, w którym powstała. Jego cel jest pokazanie głębi i bogactwa średniowiecznej architektury, zachęcając kolejne pokolenia do docenienia jej znaczenia w historii Francji.