The Hindu-Arabic Numerals
Kitob haqida
«هىندۇ-ئەرەب رەقەملىرى» دېگەن كىتاب دېۋىد يۇجىن سمىت ۋە لوئىس چارلز كارپىنسكى تەرىپىدىن 20- ئەسىرنىڭ دەسلەپكى مەزگىلىدە يېزىلغان . بۇ كىتابدا بۈگۈن كۆپ ئىشلىتىلىۋاتقان رەقەم سىستېمىسىنىڭ مەنبەسى ۋە تەرەققىياتى تەھلىل قىلىنغان . بۇ رەقەم سىستېمىسىنىڭ ھەقىقىي مەنبەسى هىندۇ ماتېماتىكىسىدا بولسىمۇ ، كۆپىنچە «ئەرەب رەقەملىرى » دەپ ئاتالغان . ئاپتورلارنىڭ مەقسىتى بۇ رەقەم لەرنىڭ تارىخىنى يىغىنچاقلاپ ، ئۇلارنىڭ تەرەققىياتى ، ئىشلىتىلىشى ۋە سودا ، پەن ساھەسىدە كەڭ قوللىنىلىشى توغرىسىدا ئىزاھات بېرىش ئىدى . كىتابنىڭ دەسلەپكى بۆلىمىدە مۇنداق قاراش ئوتتۇرىغا قويۇلغان : هىندۇ-ئەرەب رەقەم سىستېمىسىنىڭ كەڭ قوللىنىلىشى نىسبەتەن يېقىنقى زاماندا بولغان بولۇپ ، ئۇ يېقىنقى نەچچە ئەسىردىن بۇيان ياۋروپا ۋە ئامېرىكىدا مۇھىم ئورۇنغا ئىگە بولغان . كىتابتا بۇ رەقەم لەرنىڭ مەنبەسى توغرىسىدىكى خاتا چۈشەنچىلەر تەھلىل قىلىنغان ھەمدە ئۇلارنىڭ قەدىمكى مەدەنىيەتلەردە ئىشلىتىلگەن رەقەم سىستېمى لىرىدىن تەرەققىي قىلغانلىقى بايان قىلىنغان . ئاپتورلار ھەرخىل ئالىملارنىڭ تۆھپىسىگە ئەھمىيەت بېرىپ ، بولۇپمۇ هىندۇ ۋە ئەرەب مەدەنىيەتلىرىنىڭ بۇ رەقەم لەرگە قوشقان تۆھپىسىنى باھالاپ ، بۇ رەقەم لەرنىڭ ھىندىستاندىن ياۋروپاغىچە بولغان سەپىرى توغرىسىدا تېخىمۇ چوڭقۇر تەتقىقات ئېلىپ بارغان .
